TPHCM sẽ có trung tâm sản xuất thiết bị bay phục vụ kinh tế tầm thấp
Theo kế hoạch phát triển kinh tế tầm thấp đến năm 2030, TPHCM sẽ khai thác không gian tầm thấp như một nguồn tài nguyên kinh tế, xây dựng chính sách hỗ trợ nghiên cứu, sản xuất thiết bị bay.
UBND TPHCM vừa ban hành kế hoạch phát triển kinh tế tầm thấp đến năm 2030. Với bản kế hoạch, thành phố hướng tới mục tiêu hình thành ngành kinh tế - kỹ thuật mới, xây dựng hệ sinh thái công nghiệp và trung tâm nghiên cứu, sản xuất đầu tiên của cả nước.
Địa phương hướng tới mục tiêu đưa kinh tế tầm thấp trở thành ngành tạo động lực tăng trưởng và nâng cao năng suất các lĩnh vực truyền thống.
Hình thành trung tâm quản lý thiết bị bay
Theo kế hoạch, TPHCM chú trọng làm chủ công nghệ, xây dựng hệ sinh thái nghiên cứu, thử nghiệm và chuyển giao nhằm đảm bảo chủ quyền dữ liệu, công nghệ và không phận.
UAV thế hệ mới phục vụ sản xuất nông nghiệp được giới thiệu tại triển lãm mừng Đại hội đại biểu Đảng bộ TPHCM lần thứ I (Ảnh: Hoàng Quy).
Thành phố đề ra nhiều nhiệm vụ, giải pháp nhằm phát triển kinh tế không gian tầm thấp. Trong đó, địa phương chuyển từ tư duy quản lý không phận sang khai thác không gian tầm thấp như một nguồn tài nguyên kinh tế, tạo động lực cho công nghiệp, dịch vụ, logistics và đô thị thông minh.
Các cơ quan chức năng sẽ đẩy mạnh truyền thông, nâng cao nhận thức xã hội về lợi ích, hiệu quả và an toàn của mô hình này. UBND TPHCM cũng yêu cầu tăng cường đánh giá, khen thưởng hàng năm; khuyến khích sáng kiến, mô hình hiệu quả và thúc đẩy sự tham gia của tổ chức, doanh nghiệp, cộng đồng.
TPHCM sẽ xây dựng cơ chế, chính sách thúc đẩy phát triển kinh tế tầm thấp và tháo gỡ các rào cản hiện hữu. Trong đó, các cơ chế thử nghiệm có kiểm soát sẽ được triển khai để quản lý, giám sát thiết bị bay không người lái; rà soát, bổ sung quy định liên quan nhằm xử lý kịp thời các điểm nghẽn về chính sách.
Địa phương cũng quy hoạch không gian tầm thấp theo phân lớp độ cao, đồng bộ hạ tầng và dịch vụ ưu tiên; xác định rõ cơ quan quản lý, cơ chế phối hợp và đẩy mạnh phân cấp.
TPHCM sẽ xây dựng chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nghiên cứu, sản xuất thiết bị bay tầm thấp; thúc đẩy hợp tác công tư, hỗ trợ khởi nghiệp, phát triển công nghệ lõi và áp dụng cơ chế thử nghiệm để khuyến khích đổi mới sáng tạo.
Kế hoạch của TPHCM cũng nêu rõ nhiệm vụ ưu tiên nguồn lực để xây dựng đồng bộ hạ tầng vật lý, hạ tầng số và hạ tầng thử nghiệm phục vụ kinh tế tầm thấp; bảo đảm an toàn, bảo mật và kết nối liên thông đa ngành; đồng thời thúc đẩy hợp tác công tư, thu hút đầu tư.
Thành phố sẽ hình thành trung tâm giám sát, quản lý thiết bị bay không người lái; xây dựng lộ trình triển khai hệ thống quản lý không gian tầm thấp phù hợp tiêu chuẩn quốc gia, quốc tế và kết nối mạng 5G/6G.
Bên cạnh đó, TPHCM phát triển mạng lưới hạ tầng vật lý gồm bãi đáp, trạm sạc, trung tâm điều hành bay, trung tâm logistics gắn với quy hoạch đô thị, khu công nghiệp, sân bay, cảng biển; đồng thời thí điểm hệ thống sạc năng lượng nhanh và năng lượng sạch.
Lộ trình 3 giai đoạn
Giai đoạn 2026-2027, TPHCM tập trung thí điểm, hoàn thiện thể chế và xây dựng nền móng. Các nhiệm vụ gồm xây dựng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát; quy hoạch không gian tầm thấp; xác định vùng cấm bay, vùng hạn chế và hành lang bay tiềm năng; xây dựng hệ thống quản lý giao thông không gian tầm thấp (UTM) với các chức năng giám sát, định danh từ xa; triển khai chương trình đào tạo nhân lực.
Giai đoạn 2028-2030, thành phố mở rộng và tăng tốc thương mại hóa. Địa phương sẽ tổng kết cơ chế thử nghiệm, kiến nghị sửa đổi luật liên quan để chính thức hóa hoạt động thương mại kinh tế tầm thấp; nâng cấp hệ thống UTM theo hướng tự động hóa và tích hợp dữ liệu.
Sau năm 2030, TPHCM định hướng đẩy mạnh thương mại hóa, đa dạng dịch vụ kinh tế tầm thấp gắn với các lĩnh vực ưu tiên; tập trung nghiên cứu, chuyển giao và làm chủ công nghệ nền tảng, công nghệ lõi nhằm hình thành hệ sinh thái hạ tầng kỹ thuật đồng bộ.
TPHCM ưu tiên thí điểm kinh tế tầm thấp tại các lĩnh vực có khả năng tạo giá trị nhanh và sức lan tỏa lớn như nông nghiệp, logistics, vận tải, y tế, du lịch, quản lý đô thị, giám sát, ứng cứu khẩn cấp, an ninh và quốc phòng.
Kinh tế tầm thấp hay kinh tế không gian tầm thấp (Low Altitude Economy - LAE) chỉ các hoạt động khai thác không gian bay thấp (thường ở độ cao dưới 1.000m) gắn với việc ứng dụng máy bay không người lái (drone), máy bay cỡ nhỏ, trực thăng và các hệ thống công nghệ điều khiển, quản lý không lưu tầm thấp.
Không chỉ là hoạt động bay đơn lẻ, đây còn là một hệ sinh thái kinh tế hoàn chỉnh, bao gồm thiết bị, hạ tầng, dịch vụ và các ứng dụng phục vụ sản xuất, đời sống.