TPHCM làm 1.500 km metro để chuẩn bị cho siêu đô thị 25 triệu dân

Ngày 11.10, tại chương trình “Dân hỏi - Chính quyền trả lời” tháng 10.2026 với chủ đề “Tập trung nguồn lực phát triển hoàn thiện hạ tầng giao thông đa phương thức”, ông Trần Quang Lâm - Giám đốc Sở Xây dựng TPHCM cho biết, thành phố đang định hướng phát triển mạng lưới giao thông đồng bộ để đáp ứng nhu cầu đi lại, vận chuyển hàng hóa ngày càng tăng.

TPHCM hiện là đầu mối giao thông lớn của cả nước và khu vực, hội tụ nhiều phương thức vận tải như hàng không, cảng biển, đường thủy nội địa, đường sắt quốc gia và đường sắt đô thị.

Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất đạt sản lượng khoảng 42 triệu hành khách mỗi năm, chiếm khoảng 37% thị phần hành khách cả nước. Hệ thống cảng biển thành phố chiếm khoảng 65% sản lượng hàng hóa container cả nước.

Xóa 28 điểm ùn tắc đến năm 2030

Theo ông Trần Quang Lâm, TPHCM đã xác định 28 điểm nghẽn giao thông thường xuyên ùn tắc, đặt mục tiêu phấn đấu xử lý dứt điểm đến năm 2030.

Thành phố dự kiến triển khai 98 dự án trong nhiệm kỳ, tập trung vào các công trình như nút giao Mỹ Thủy, nút giao An Phú, nút giao Nguyễn Văn Linh, Quốc lộ 13, Quốc lộ 1, cầu đường Nguyễn Khoái và cầu đường Bình Tiên.

Song song đó, thành phố dự kiến khởi công một số nhà để xe thông minh và triển khai các bãi đậu xe ngầm quy mô lớn, gắn với hệ thống giao thông.

TPHCM định hướng dành khoảng 70% nguồn vốn đầu tư cho lĩnh vực giao thông, ưu tiên hoàn thiện hạ tầng khung và tăng cường kết nối vùng Đông Nam Bộ.

Trong đó, các tuyến Vành đai 2, 3, 4 cùng Quốc lộ 1, Quốc lộ 13, Quốc lộ 50, Quốc lộ 22 và các tuyến cao tốc như TPHCM - Mộc Bài, Thủ Dầu Một - Chơn Thành được xác định là những mắt xích quan trọng.

Mạng lưới metro mở rộng lên 1.500 km

Một trong những định hướng trọng tâm của TPHCM là phát triển đường sắt đô thị để đáp ứng nhu cầu đi lại khi quy mô dân số có thể tăng từ khoảng 14 triệu người hiện nay lên 25 triệu người theo quy hoạch đến năm 2050.

Theo ông Trần Quang Lâm, với quy mô dân số lớn, thành phố cần phát triển phương thức vận tải hành khách công cộng có sức chở lớn, đặc biệt là metro, nhằm giảm phụ thuộc vào phương tiện cá nhân và hạn chế áp lực lên hệ thống đường bộ.

Quy hoạch hiện nay xác định 28 tuyến metro với tổng chiều dài khoảng 1.015 km. Trong quá trình rà soát quy hoạch tổng thể, mạng lưới đường sắt đô thị được nghiên cứu mở rộng lên khoảng 1.500 km.

Thành phố đặt mục tiêu phấn đấu hoàn thành khoảng 255 km metro vào năm 2030 và hơn 500 km vào năm 2035.

Để đẩy nhanh tiến độ, TPHCM sẽ tận dụng các cơ chế đặc thù theo Nghị quyết 188 của Quốc hội, cho phép rút gọn một số thủ tục chuẩn bị đầu tư và đẩy nhanh quá trình triển khai dự án theo quy định.

Mở rộng cảng biển, hàng không, kết nối sân bay Long Thành

Cùng với giao thông đô thị, ông Trần Quang Lâm cho biết, TPHCM định hướng nâng cao năng lực vận tải hàng hóa và hành khách thông qua phát triển cảng biển, hàng không.

Sản lượng hàng hóa qua hệ thống cảng biển được dự báo tăng khoảng 5-6% mỗi năm. Thành phố dự kiến khởi công Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ trong năm nay, đồng thời triển khai thủ tục liên quan đến Cảng Cái Mép Hạ và Cái Mép Hạ lưu gắn với khu phi thuế quan.

Trong lĩnh vực hàng không, Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất được mở rộng để sẵn sàng phục vụ khoảng 50 triệu hành khách mỗi năm. Thành phố cũng định hướng điều chỉnh quy hoạch Cảng hàng không Côn Đảo và đầu tư hệ thống giao thông kết nối đồng bộ với Cảng hàng không quốc tế Long Thành.

Việc phát triển đồng bộ đường bộ, metro, đường thủy, cảng biển và hàng không được kỳ vọng nâng cao năng lực vận tải, giảm ùn tắc và phát huy vai trò đầu mối giao thông của TPHCM trong vùng Đông Nam Bộ.